Een stalen brug van bijna 4.000 ton bouwen naast de E40 en ze vervolgens in één nacht naar haar definitieve plaats rijden: in Bertem staat het Agentschap Wegen en Verkeer (AWV) voor een uitzonderlijke technische operatie. De nieuwe stalen boogbrug overspant straks de E40 over een afstand van ongeveer 130 meter, zonder ook maar één pijler in de middenberm.

De oude brug van de Tervuursesteenweg (N3) over de E40 is verouderd en kan niet meer gerenoveerd worden. Voor de nieuwe brug gelden een aantal vereisten. Zo moet ze robuust én geschikt zijn voor uitzonderlijk vervoer. Maar belangrijker nog: ze moet passen in een bijzonder complexe snelwegomgeving. De E40 telt er veel rijstroken en het knooppunt met de E314 en de op- en afritten van Bertem en Tervuren liggen er vlakbij.

Een tussensteunpunt in de middenberm was daardoor geen goede optie. De middenberm is te smal en vanuit verkeersveiligheid zijn bijkomende obstakels langs een drukke snelweg niet wenselijk. De oplossing? Eén grote, vrije overspanning.

Bowstringbrug: grote overspanning zonder tussensteunpunten

AWV koos voor een zogenaamde bowstringbrug. Een brug waarvan de constructie de krachten van de stalen boog grotendeels zelf opvangt. Het brugdek werkt als een horizontale trekband die voorkomt dat de uiteinden van de boog uit elkaar worden gedrukt.

Het grote voordeel is dat er geen zware tussensteunpunten nodig zijn en de brug de E40 over ongeveer 130 meter vrij kan overspannen. De constructie is slank en herkenbaar. De nieuwe brug vormt daarmee zowel een functioneel onderdeel van het wegennet als een zichtbaar baken in de omgeving.

Ook onder de grond speelt de locatie mee. In Bertem ligt een draagkrachtige zandlaag relatief dicht bij het oppervlak en boven het grondwaterpeil. Daardoor zijn geen paalfunderingen nodig voor de landhoofden. Dat bespaart zowel tijd als kosten.

Bouwen naast de snelweg

De bouwmethode is volledig afgestemd op veiligheid en hinderbeperking. De stalen brug bestaat uit 26 elementen, variërend van 30 tot 100 ton. Die worden 's nachts aangevoerd en met kranen aan elkaar gezet op een bouwterrein naast de E40.

Met deze werkwijze voorkomt AWV veel extra hinder: er hoeven nu geen tijdelijke steuntorens tussen de rijstroken geplaatst te worden. Bovendien hoeft de E40 niet telkens afgesloten te worden. Door de brug naast de snelweg op te bouwen, kunnen ook de betonnen vloerplaat, de waterafvoer en de leuningen vooraf worden aangebracht.

Ook bij het slopen van de oude brug koos Wegen en Verkeer ervoor zoveel mogelijk werk naast de snelweg uit te voeren. Vanwege een asbesthoudende coating werden twee brugdelen van elk ongeveer 1.500 ton eerst met speciale transportwagens van de snelweg weggereden. Naast de E40 kon het asbest vervolgens veilig en afgeschermd worden verwijderd.

Millimeterwerk op het beslissende moment

Na een lange tijd van voorbereiding en planning was het dit weekend dan zover. We reden de volledige brug van bijna 4.000 ton met zogenaamde Self Propelled Modular Transporters, speciale transportwagens die uitzonderlijk zware constructies kunnen verplaatsen, naar haar definitieve positie.