Horizontale signalisatie

Wegmarkeringen zijn alle aanduidingen op het wegdek die zijn aangebracht door middel van wegenverf of andere materialen. De wegmarkering zorgt voor het verhogen van de zichtbaarheid op de baan. 

Soorten producten

Verschillende producten worden gebruikt voor wegmarkeringen. Hierbij wordt een onderscheid gemaakt tussen basiswegmarkeringsproducten en andere belangrijke bestanddelen.

Basiswegmarkeringsproducten

Wegenverf

Wegenverf is een vloeibaar product dat vaste stoffen zoals bindmiddel, stoffen die kleuren reflecteren, vulstoffen en additieven bevat. Dit in combinatie met een oplosmiddel, organisch of op basis van water. De verf wordt aangebracht met een borstel, rol of pistool en vormt een geheel door verdamping van het oplosmiddel.

Thermoplast

Een thermoplast is een wegmarkeringsproduct zonder oplosmiddel. De substantie wordt door verwarming vloeibaar gemaakt en wordt manueel of mechanisch aangebracht met een geëigend apparaat of toestel. Door afkoeling wordt een geheel gevormd.

Koudplast

Een koudplast is een markeringssubstantie gevormd door de chemische reactie van 2 of meerdere componenten (minstens 1 verharder en 1 hoofdcomponent), waarvan geen oplosmiddelen.

Afhankelijk van het type product worden de verschillende stoffen gemengd in variërende verhoudingen en aangebracht met een geëigend apparaat. Het vormt een geheel door een chemisch proces.

 

Voorgevormde wegmarkeringen

Warm gekleefde voorgevormde producten
Een warm gekleefde voorgevormde markering is een voorgevormd wegmarkeringsproduct dat gemaakt wordt aan de hand van een thermoplast. Het wordt aangebracht door het product te verwarmen tot zijn smelttemperatuur. Voorgevormde thermoplasten worden tijdens het aanbrengen met glasparels en / of stroefmakende middelen nagestrooid.

Voorgevormde koudgekleefde markeringen
Deze markeringsproducten, vervaardigd in de fabriek, zijn voorzien van een kleefstrook en worden op het wegdek vastgedrukt (bv. tape). De eigenschappen worden niet noemenswaardig gewijzigd bij het aanbrengen. Naast de klassieke lijnmarkeringen worden voorgevormde markeringen ook gebruikt voor afbeeldingen op het wegdek (bv. verkeerstekens A21, A23, A49, ...).

 

Belangrijkste bestanddelen

De wegmarkeringsproducten omvatten allerlei bestanddelen. Hieronder worden de belangrijkste toegelicht.

Nastrooimiddelen

De meeste basiswegmarkeringsproducten worden nagestrooid (wegenverven, thermoplasten en koudplasten). Hiervoor worden nastrooimiddelen gebruikt. Nastrooimiddelen bestaan uit nastrooiparels en/of stroefmakende middelen. De tape, die in de fabriek is vervaardigd,  is reeds van nastrooimiddelen voorzien. 

Nastrooiparels

De nastrooiparels zijn veelal in glas vervaardigd. Deze producten worden meestal mechanisch op het markeringsproduct gestrooid juist na het aanbrengen van de markering op de weg.
Nastrooiparels zorgen ervoor dat het licht van de koplampen terugkaatst in de richting van de bestuurder van het voertuig. Op die manier worden de wegmarkeringen ’s nachts zichtbaar.

 

Stroefmakende middelen

Stroefmakende middelen zijn harde korrels van natuurlijke of kunstmatige herkomst, bestemd om de ruwheid van wegmarkeringen te verhogen. Zij zorgen ervoor dat een auto niet zal slippen.

Wegmarkeringssystemen

Op het wegdek wordt steeds een wegmarkeringssysteem aangebracht.

Een wegmarkeringssysteem is een combinatie van een markeringsproduct en één of meer soorten glasparels of een geschikt mengsel van glasparels en een stroefmakend middel, aangebracht met een welbepaalde methode en met een welbepaalde dosering.

Soorten uitvoering

Bij de uitvoering van wegmarkeringen maakt men een onderscheid tussen:

  • type I en type II wegmarkeringen;
  • vlakke en geprofileerde systemen.

Type I en Type II-wegmarkeringen

  • type I is een vlakke wegmarkering met kleine glasparels;
  • type II is een wegmarkering met een verbeterde zichtbaarheid bij nacht, een nat wegdek of bij regenweer. Dit zijn ofwel vlakke wegmarkeringen met grote parels ofwel geprofileerde systemen.

Vlakke en geprofileerde systemen

Vlakke systemen
Een vlak systeem is een film met constante dosering. De wegmarkering wordt nagestrooid met kleine glasparels. Een vlak systeem komt over het algemeen overeen met een type I-wegmarkering, tenzij er grotere glasparels worden gebruikt. Grotere glasparels hebben als nadeel dat zij door de talrijke rijwieloverschrijdingen gemakkelijker breken. Zij zullen de nachtzichtbaarheid bij regenweer niet meer kunnen garanderen.

Geprofileerde systemen
Geprofileerde systemen hebben in dwars- en of lengterichting veranderlijke filmdikte. Hierdoor ontstaat een reliëf met een wisselende hoogte.

Volgende prestaties zijn mogelijk voor dit type wegmarkering :

Nachtzichtbaarheid bij regenweer of nat wegdek  
Geprofileerde systemen verhogen de verkeersveiligheid en zorgen ’s nachts voor een uitstekende zichtbaarheid, zelfs wanneer het regent of wanneer het wegdek nat is. Deze speciale markeringen, met veranderlijke filmdikte in zowel de lengte- als dwarsrichting, zijn ontworpen om het water van de markeringen weg te leiden, zodat de glasparels de waterfilm breken en volledig reflecteren indien de koplampen van de voertuigen erop schijnen. Bij vlakke structuren, daarentegen, veroorzaakt de waterfilm een spiegelreflectie op een nat wegoppervlak. De lichtstralen worden dan naar voor teruggekaatst en de markering blijft onzichtbaar.

Ook de stroefheid van de geprofileerde wegmarkering is in het algemeen goed omwille van een licht verschil in dikte.
Zo kan het profiel volgende patronen vertonen:

  • een regelmatig patroon
    • dotmarkeringen;
  • een onregelmatig patroon:
    • spettermarkering .

Geprofileerde wegmarkeringen die de nachtzichtbaarheid verbeteren worden ook type II wegmarkeringen genoemd.

Zij worden vervaardigd uit thermoplast of koudplast en krijgen een bepaald patroon bij het aanbrengen op het wegdek. Het patroon wordt vervaardigd door het wegmarkeringstoestel.
De veranderlijke filmdikte van de tape wordt in de fabriek vervaardigd.

Geluidsproducerende markeringen (trillingen)

Verschillende soorten wegmarkeringen zullen trillingen en geluid produceren bij het overrijden. Zo zijn er ribbelmarkeringen, ribbelstrips en ribbelstroken.

  • Ribbelmarkeringen
    Het doel van deze ribbelmarkering is de bestuurders een hoorbaar en voelbaar signaal te geven wanneer ze dreigen af te wijken van de rijbaan. Op die manier kunnen zij nog tijdig redresseren.

    De continue reliëfmarkering wordt aangebracht met een minimum dikte van 3 mm.
    Een ribbel heeft een lengte van 5 cm en de afstand tussen twee ribbels bedraagt 15 cm (zie Standaardbestek 250). 

Ribbelstrips​ ​​ ​

Ribbelstrips vormen een ribbelvlak bestaande uit een aantal tijdelijke dwarse lijnen. Ze zijn niet alleen zichtbaar maar ook voelbaar en hoorbaar. De uitvoering dient te gebeuren bij stabiele werven op de pechstroken van autosnelwegen en niet op de rijstroken. De ribbelstrip heeft een dikte van 3 tot 5 cm. Zij worden niet aangebracht met een klassiek wegmarkeringsproduct (zie Standaardbestek 250).

 

Ribbelstroken

Ribbelstroken vormen een ribbelvlak bestaande uit een aantal permanente dwarse lijnen. De afmetingen en de dikte worden beschreven in de Algemene Omzendbrief nopens de Wegsignalisatie, deel III. De ribbelstroken worden aangebracht over de hele rijbaan vanaf 50 cm van de rand van de rijbaan. In het midden wordt telkens 50 cm open gelaten. Zij duiden een gevarenzone aan (bijvoorbeeld een rotonde) zonder dat de afbouw van het snelheidsregime door middel van borden C43 noodzakelijk is.

Deze wegmarkeringen worden uitgevoerd in thermoplast, koudplast en  voorgevormde markeringsstroken.

Gecertificeerde producten

Het Agentschap Wegen en Verkeer laat enkel gecertificeerde producten toe.

De basiswegmarkeringsproducten moeten BENOR-gecertificeerd (of gelijkwaardig) zijn. Daarnaast mogen er enkel wegmarkeringssystemen die over een ATG-gebruiksgeschiktheidsattest (of gelijkwaardig) beschikken, toegepast worden. Een ATG-gebruiksgeschiktheidsattest is een attest voor een wegmarkeringssysteem. De aannemer is wel vrij om de doseringen te bepalen, maar de aanbrengingstechniek van het attest moet gerespecteerd worden.  Een wegmarkeringssysteem met een ATG-gebruiksgeschiktheidsattest voldoet aan alle eisen van duurzaamheid volgens de norm en de technische voorschriften.

Afmetingen van de markeringen

De Algemene Omzendbrief i.v.m. Wegsignalisatie werd geactualiseerd. In dit document worden alle afmetingen van de bestaande markeringen opgenomen.  Dit document kan op de website geraadpleegd worden.

Projecten

In 2016 startte het Agentschap Wegen en Verkeer een proefproject om de gestructureerde wegmarkeringen op te frissen. Hiertoe werden watergebonden wegenverven en koudplasten gebruikt. De evolutie van de nacht- en dagzichtbaarheid zal opgevolgd worden. De resultaten worden gerapporteerd.